پایان نامه نهایی- قسمت ۹- قسمت 3

پایان نامه نهایی- قسمت ۹- قسمت 3

  1. عدم قدرت رقابت کالاهای ایرانی

 

رقابتی کردن کالاها در مقابل کالاهای مشابه

 

 

در سال ۱۳۷۲ یکسان سازی نرخ ارز رخ داد و همچنین واگذاری حق استفاده از مجوز واردات در مقابل صادرات نیز پس از معرفی ارز حاصل از صادرات به شبکه بانکی کشور میسر شد .
در مورد تشویق صادرات در سال ۱۳۷۳ ،اخذ پیمان ارزی بابت صدور کالاهای غیر نفتی لغو و صندوق ضمانت صادرات کشور فعال شد . به علاوه اعلام شد که اخذ تعهد نامه ارزی از صادر کنندگان کالا به کشور های آسیای میانه ضرورتی نداشته و صادر کنندگان در صورت دریافت ارز با منشا خارجی میتوانند در ازای اظهار نامه صادرات کالا به واردات کالا توسط خود انتقال به دیگران یا فروش به بانک مبادرت ورزند .
برای گسترش صادرات غیر نفتی در مردادماه ۱۳۷۴ ، به تمامی واحد های تولیدی صادراتی تحت پوشش وزارت صنایع اجازه داده شد از ۵۰ درصد ارز حاصل از صادرات محصول خود به نظام بانکی فروخته اند به تشخیص وزارت صنایع ، صرفا جهت تامین واردات اقلام مورد نیاز واحد های تولیدی خود با رعایت سایر مقررات مربوط استفاده کنند . همچنین صادر کنندگان کالا (به جز فرش دستبافت و پسته) به جمهوری های مستقل مشترک المنافع نیز اجازه یافتند معادل صد در صد ارز حاصل از صدور کالا را برای واردات از کشور های مزبور مورد استفاده قرار دهند.
به طور کلی ، برای بررسی روند صادرات غیر نفتی طی دوره مورد بررسی به خاطر نوسانات زیاد آن چهار دوره زمانی جداگانه می توان در نظر گرفت :

 

 

    1. سال های ۱۳۵۶ تا ۱۳۶۷: ارزش صادرات از ۵۲۳ میلیون دلار به حدود یک میلیارد دلار رسید که مهمترین عامل افزایش نیافتن قابل ملاحظه آن ، وقوع جنگ تحمیلی بوده است .

 

    1. دوره ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۳: ارزش صادرات غیر نفتی با متوسط نرخ رشدی معادل ۲۹٫۲ درصد افزایش داشته و به ۴٫۸ میلیارد دلار رسیده است . این افزایش نسبتا سریع که در سال های بعد از آن مشاهده نمی شود، از یک سو و عدم رشد برابر ارزش کل صادرات کشور از ۱۲ درصد در سال ۱۳۶۷ به حدود ۲۵ درصد افزایش یابد . در عین حال این سهم ، بالاترین سهم طی ۲۵ سال گذشته نیز محسوب می شود.

 

    1. سال های ۱۳۷۳ تا ۱۳۷۶ : ارزش صادرات کالاهای غیر نفتی با متوسط نرخ رشد ۱۵٫۷ درصد کاهش یافته و به سطحی معادل آنچه طی ۴ سال قبل از آن داشته ، رسیده است . این کاهش نسبتا چشم گیر از یک سو و افزایش نسبتا چشمگیر ارزش کل صادرات کشور(شامل نفت و گاز ) از سوی دیگر باعث شده است که سهم ارزش صادرات کالاهای غیر نفتی از کل ارزش صادرات کشور ، به شدت کاهش یابد و به پایین ترین سطح خود یعنی معادل ۱۳٫۹ درصد طی دهه ۱۳۷۰ برسد. به عبارت دیگر ، سهم ارزش صادرات غیر نفتی از کل صادرات کشور طی تنها دو سال یعنی ، سال های ۱۳۷۳ تا ۱۳۷۵ به بیش از ۱۱ درصد کاهش یافته است . گر چه با عنایت به روند افزایشی ارزش صادرات نفت و گاز ، این کاهش تا حدودی توجیه پذیر است ، ولی واقعیت این است که صادرات غیر نفتی کشور طی نیمه اول دهه ۱۳۷۰ ، روند با ثباتی نداشته و به خاطر بروز شرایط نامناسب اقتصادی واکنش شدید نشان داده است .
    2. عکس مرتبط با اقتصاد

 

  1. سال های ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۲: طی نیمه دوم دهه ۱۳۷۰ ، ارزش صادرات کالاهای غیر نفتی با متوسط نرخ رشدی معادل ۱۲٫۵ درصد ، روندی افزایشی را نشان می دهد. آمار های مقدماتی مربوط به سال ۱۳۸۲ نیز حاکی از ادامه این روند در این سال است . ارزش صادرات کالاهای غیر نفتی از ۲٫۸ میلیارد دلار در سال ۱۳۷۶ به مرز ۵٫۶ میلیارد دلار در سال ۱۳۸۲ رسیده است . این روند باثبات تحت تاثیر نوسانات ارزش صادرات نفت و گاز قرار گرفته و موجب شده تا سهم ارزش صادرات کالاهای غیر نفتی از کل ارزش صادرات کشور روند باثباتی نداشته باشد و افزایش نسبتا قابل توجه طی سال های بعد قابل تامل است .

 

واردات
در سال های دهه ۱۳۵۰ به بعد با توجه به وابستگی بخش تجارت خارجی اقتصاد ایران به در آمد های حاصل از صادرات نفت خام ، قرار داشته است . اگر چه در سال های اخیر با رونق و افزایش نسبی صادرات غیر نفتی این وابستگی تا اندازه ای کاهش یافته ، ولی هنوز بیش از ۸۰ درصد کل صادرات کشور را صادرات نفت خام تشکیل می دهد .

 

دیدگاهتان را بنویسید