خرید ارشد مدیریت : تاریخچه پیدایش بورس

 

۲-۴-۲) نقش بورس اوراق بهادار در اقتصاد جامعه

بورس اوراق

در بیشتر بخش های مربوط به ادبیات مالی، فرض وجود بازارهای سرمایه با کارکرد مناسب و بهره مند از توانایی نقدینگی یه فرض اساسیه. با این وجود کارکردهای ناجور در بازار سهام تو یه اقتصاد می تونه نتیجه های متفاوتی رو به دنبال داشته باشه. اولین نتیجه اینه که در غیاب یه بازار سرمایه کارا و مناسب، فرصتای جور واجور سازی واسه سرمایه گذاران و شرکتای در شرف تاسیس محدود می شه و هزینه جور واجور سازی رو زیاد می کنه. اینجور وضعیتی شرکتا رو مجبور می کنه که از بازار سرمایه دور شن و اینجوری تصمیمات سرمایه گذاری اونا ناراحت شه. چون در اینجور شرایطی اونا سرمایه گذاری در فرصتایی با خطر کمتر رو بهتر می دونن. دومین نتیجه حاصل از از دست دادن بازار سرمایه کارا و مناسب، ناتوانی شرکتا در انتخاب یه ساختار مالی بهینه س. اختلاف منافعی که بین مدیران شرکتا و مشتریان و هم اینکه ارائه کنندگان منابع هست مشابه اختلاف منافعیه که بین شرکتا و بقیه سهامداران دیده می شه. مثلا اگر یه شرکت حجم بالایی از منابع خود رو از راه ایجاد بدهی جفت و جور کرده باشه، بدین دلیل که خود رو در خطر قرار داده مجبور به سرمایه گذاری در پروژه های خطری شده و اینجوری بر بستانکاران و اعتبار دهندگان آسیب جدی وارد می سازه. سومین نتیجه هم به نقش بازارهای سرمایه در جفت و جور کردن اطلاعات کافی دور و بر وضعیت شرکتا از یه سو و نقش کنترلی اونا در بهتر شدن وضعیت اداره شرکتا مربوط می شه. اینجور نقشی کارایی شرکتا رو ارتقا می بخشه(احدی سرکانی، ۱۳۸۹).

سرمایه گذاری

در کشورهایی که بورس اوراق بهادار تشکیل نشده و سهام شرکتا مورد معامله نیستش و یا رواج کامل نداره پس اندازه های مردم یا مصرف خرید و فروش مستغلات زمین و کالا می شه و یا اینکه با سپردن اون به بانکها یا مردم بهره ای به دشت می کنن. توجه به اینکه معاملات زمین، مستغلات و کالا احتیاج به سرمایه کافی و تخصص داره واسه بیشتر پس انداز کنندگان مخصوصا پس انداز کنندگان کوچیک ممکن نیس. به همین ترتیب سپردن پس اندازه ها به شکل وام به افراد با اینکه بازده اون نسبت به بقیه معاملات پولی بسیار باحاله ولی خالی از خطر نیست همینطور اگر این جور پس انداز به عنوان سپرده ثابت و پس انداز به بانکا سپرده شه با در نظر گرفتن ینکه برگشت اصل و بهره اون تقریباٌ خالی از مخاطره س ولی از اونجا که ارزش پول طی مرور زمان کم میشه پس انداز کننده پس از یه مدت مقداری از ارزش پس اندازه های خود ر از دست میده، حال اگه این جور پس اندازه ها صرف خریدسهام شرکتا شن اگر انتخاب شرکت مزبور دقیقاٌ انجام گیرد علاوه براینکه اصل سرمایه بدون خطر میشه و طی شریط عادی سود حاصله اون هم قابل مقایسه با بقیه سودهای حاصله از منافع دیگه س مضافاٌ اینکه طی مرور زمان به اثبات رسیده که ارزش سهام اضافه شده(زال نژاد، ۱۳۹۲).

هرچند بیشتر بررسیای انجام شده در کشورای در حال پیشرفت اثرات مثبت خیلی کم بازار سرمایه بر رشد اقتصادی رو تجربه کردن، اما دلایل جدید بدست اومده، شدت اینجور تاثیری رو مورد تائید قرار دادن. این دلایل نشون میدن که بازار سرمایه میتونه از راه ایجاد نقدینگی بر رشد اقتصادی تاثیر بزاره. هرچند که خیلی از سرمایه گذاریای سود رسون نیازمند جذب سرمایه های بلند مدته، با این حال سرمایه گذاران همیشه نسبت به موضوع از دست دادن کنترل سرمایه هاشون در شرکتا حساس بوده و در روبرو شدن با اون مقاومت نشون دادن. یه بازار سرمایه با توانایی نقدینگی بالا، زمینه سرمایه گذاری با خطر پائین رو جفت و جور می کنه و به خاطر همین سرمایه های بسیاری رو جذب انجام میده. در اینجور بازاری سرمایه گذاران از این امتیاز بهره مند هستن که در صورت احساس نیاز به تغییر در پورتفوی خود، بدون این دست اون دست کردن و به سهولت می تونن سهام خود رو به نقد تبدیل کنن؛ از طرف دیگه بعضی از دلایل تاثیرگذاری بازارهای سرمایه بزرگ بر رشد اقتصادی رو به طور کامل تائید می کنن (احدی سرکانی، ۱۳۸۹).

اقتصادی

 

۲-۴-۳) گذشته بورس اوراق بهادار تهران

در سال ۱۳۱۵ شمسی یه نفر بلژیکی مطالعاتی درباره تاسیس یه بورس تو تهران به عمل آورد و طرح قانون، تصویبنامه، اساسنامه و نظام نامه داخلی اونو جفت و جور کرد اما چون شرایط اون زمان واسه به وجود اومدن بورس مناسب نبود و هم اینکه وقوع جنگ جهانی دوم و گرفتاریهای به وجود اومده توسط اون از گشایش بورس در ایران حدود سی سال به تاخیر انداخت در دوره چهارم قانون گذاری به اقتباس از قانون تجارت فرانسه مقرراتی درباره سهام شرکتا تدوین گردید؛ چند سال بعد در قانون اطاقای بازرگانی مصوب ۱۳۳۳ مقرر گردید که وزارت اقتصاد عقاید اطاقای بازرگانی درباره مسائل مربوط به بورس بخواد و اونا رو مهم بدونه. در سال ۱۳۴۱ کمیسیونی در وزارت بازرگانی مرکب از نمایندگان وزارت دارایی و بازرگانی تشکیل شده که نماینده بانک پیشرفت صنعتی و معدنی ایران هم در اون شرکت داشت، نتیجه مذاکرات کمیسیون علمی گزارشی دور و بر وزارت دولت بر امور بورس، اداره بورس، مسائل مالی بورس، دلالان بورس و راه حلایی که پیشنهاد شده بود به وزیر بازرگانی وقت ارائه شه نتیجه این شد که در اواخر سال ۱۳۴۱ به دعوت وزارت بازرگانی و با موافقت دولت بلژیک هیئتی دو نفره از بورس اون کشور به خاطر همکاری با دولت ایران به ایران اومدن و مدت سه ماه مشغول جفت و جور طرح تاسیس سهام بورس ایران و تنظیم سازمان اصلی اون شدن. آخرسر در اردیبهشت ماه ۱۳۴۵ قانون تشکیل بورس اوراق بهادار به تصویب رسید و به وسیله وزارت اقتصاد به بانک مرکزی ایران ارسال بشه و از بانک مرکزی ایران خواسته شد تا نسبت به شروع کار شورای بورس اقدامات لازم رو به عمل آورد، بانک مرکزی در جفت و جور مقررات تشکیل بورس از کارشناسان بورس لندن استفاده کرد(رمضانی، ۱۳۹۲).

راه حل

 

۲-۴-۴) دوره های فعالیت بورس در ایران

فعالیت بورس اوراق بهادار تهران در اولین سال تاسیس اون با معاملات سهام بانک پیشرفت صنعتی و معدنی شروع شد. در سال ۱۳۴۷ با پذیرفته شدن سهام چند شرکت تولیدی و راه پیدا کردن اسناد خزانه و قبوض اصلاحات ارضی به بورس اوراق بهادار بر حجم معاملات اون اضافه بشه. مقایسه حجم معاملات انجام شده در بورس اوراق بهادار با تولید ناخالصی داخلی (به قیمت جاری) موءید حجم ناچیز معاملات بورس در کل اقتصاد و ناتوانی بورس در تجهیز پس اندازای خصوصی و تخصیص اونا به سرمایه گذاریای صنعتی و تولیدیه. دوران فعالیت بورس اوراق بهادار رو می توان به چهار دوره تقسیم کرد(رمضانی، ۱۳۹۲):

  • دوره اول (۱۳۵۷- ۱۳۴۶)

بورس اوراق بهادار از پانزدهم بهمن سال ۱۳۴۶ فعالیت خود رو با انجام چند معامله روی سهام بانک پیشرفت صنعتی و معدنی شروع کرد. به دنبال اون شرکت نفت پارس، اوراق قرضه دولتی، اسناد خزانه، اوراق قرضه سازمان گسترش مالکیت صنعتی و اوراق قرضه عباس آباد به بورس تهران راه پیدا کردن. در این دوره گسترش فعالیت بورس اوراق بهادار بیشتر مرهون قوانین و مقررات دولتی بود. طی ۱۱ سال فعالیت بورس تا قبل از انقلاب اسلامی در ایران، تعداد شرکت ها و بانک ها و شرکت های بیمه قبول شده از ۶ بنگاه اقتصادی با ۶/۲ میلیارد ریال سرمایه در سال ۱۳۴۶ به ۱۰۵ بنگاه با بیشتر از ۲۳۰ میلیارد ریال در سال ۱۳۵۷ زیاد شد. هم اینکه ارزش مبادلات در بورس از ۱۵ میلیون ریال در سال ۱۳۴۶ به بیشتر از ۳۴ میلیارد ریال طی سال۱۳۵۷ زیاد شد.

  • دوره دوم (۱۳۶۷-۱۳۵۸)

در سال های پس از انقلاب اسلامی و تا قبل از اولین برنامه پنج ساله پیشرفت اقتصادی، تغییر های زیادی در اقتصاد ملی بوجود اومد که بورس اوراق بهادار تهران رو هم در برگرفت. حجم معاملات سهام در این دوره از ۲/۳۴ میلیارد ریال در سال ۱۳۵۷ به ۹/۹ میلیارد ریال در سال ۱۳۶۷ کم شد و میانگین نسبت حجم معاملات سهام به GDP به کمترین اندازه در دوران فعالیت بورس رسید که از مهمترین دلایل اون شرایط جنگی و روشن نبودن خطوط کلی اقتصاد کشور بود. اینجوری درزمان این سال ها، بورس اوراق بهادار تهران دوران فترت خود رو شروع کرد که تا آخر سال ۱۳۶۷ ادامه پیدا کرد.

  • دوره سوم (۱۳۸۳- ۱۳۶۸)

با پایان پیدا کردن جنگ، در چارچوب برنامه پنج ساله اول پیشرفت اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران تجدید فعالیت بورس اوراق بهادار تهران به عنوان زمینه ای واسه اجرای سیاست های خصوصی سازی مورد توجه قرار گرفت. در هر حال، گرایش سیاست گذاری های کلان اقتصادی به به کار گیری ساز و کار بورس، افزایش خیره کننده تعداد شرکت های قبول شده و افزایش حجم فعالیت بورس تهران رو در بر داشت، به گونه ای که حجم معاملات از ۹/۹ میلیارد ریال سال ۱۳۶۷ به ۱۰۴٫۲۰۲ میلیارد ریال در آخر سال ۱۳۸۳ رسید و تعداد بنگاه های اقتصادی قبول شده در بورس تهران از ۵۶ شرکت به ۴۲۲ شرکت زیاد شد.

    • دوره چهارم (از سال ۱۳۸۴ تا الان)

    در سال ۱۳۸۴، نماگرهای جور واجور فعالیت بورس اوراق بهادار در ادامه روند حرکتی نیمه دوم سال ۱۳۸۳، بازم تحت اثر رویدادهای جور واجور داخلی و خارجی و افزایش کشکی و هردم بیل شاخص ها در سال های قبل، از روندی کاهشی بهره مند بودن و این روند، به جز دوره کوتاهی در آذرماه تا آخر سال قابل توجه بود. به هرحال از آذرماه سال ۱۳۸۴، سیاست ها و تلاش دولت و سازمان بورس باعث کند شدن سرعت روند کاهشی معیارهای فعالیت بورس شد. درحالی که شاخص کل در آخر سال ۱۳۸۴ به ۹٫۴۵۹ واحد رسیده بود، طی سال ۱۳۸۵ از مرز ۱۰٫۰۰۰ واحد عبور کرد و در آخر در آخر سال نامبرده ۹٫۸۲۱ واحد رو تجربه کرد. هم اینکه کاهش خیره کننده معاملات سهام در سال ۱۳۸۴، با در نظر گرفتن اقدامات مؤثر فوق الذکر در سال ۱۳۸۵ به تعادل نسبی رسید، طوری که ارزش معاملات سهام و حق تقدم در سال ۱۳۸۴ در حدود ۵۶٫۵۲۹ میلیارد ریال و در سال ۱۳۸۵ برابر ۵۵٫۶۴۵ میلیارد ریال آزمایش شد.تعداد شرکت های قبول شده در بورس اوراق بهادار از ۴۲۲ شرکت در آخر سال ۱۳۸۳ به ۴۳۵ شرکت در آخر سال ۱۳۸۵ زیاد شد. از جمله رویدادهای اساسی این دوره عبارتند از:

    • تصویب قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران (۱/۹/۱۳۸۴)
    • تشکیل شورای عالی بورس و اوراق بهادار
    • تشکیل سازمان بورس و اوراق بهادار
    • تشکیل بورس اوراق بهادار تهران (شرکت سهامی عام)
    • تشکیل شرکت سپرده گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه

    ۲-۴-۵) پیشرفت بازار اوراق بهادار و عوامل موثر بر اون

    براساس تحقیقات انجام شده، پیشرفت مالی مفهومی چند وجهیه چون که ساختار مالی یه کشور از بازارها و اجناس مالی جور واجور تشکیل شده و چند ملاک محدود نمی تونه تموم جنبه های لازم پیشرفت مالی رو در بر بگیره. پیشرفت مالی رو میشه در شش بعد جور واجور شامل پیشرفت بخش بانکی، پیشرفت بخش مالی غیر بانکی، پیشرفت بخش پولی و سیاست گذاری پولی، مقررات و نظارت بانکی، باز بودن بخش مالی و محیط نهادی تعریف کرد. پیشرفت بورس اوراق بهادار رو میشه از راه سه مشخصه اصلی عمق، عرض و خبرگی توصیف کرد. مشخصه عمق اشاره به اندازه و نقد شوندگی بورس اوراق بهادار داره. اندازه بازار با توانایی واسه تجهیز سرمایه و تنوع سازی خطر اتحاد مثبت داره. عرض به معنی تنوع بازار طبق مشارکت شرکتای بزرگ و کوچیک، شکل های جور واجور شرکتا از بخشای جور واجور صنعت و خارجیانه. عرض خطر کل بازار رو کم می کنه، مالکیت گسترده رو تشویق می کنه که به نوبه خود سرمایه رو زیاد می کنه و شرکتای کوچکتر رو قادر می سازه تا به سرمایه ای دسترسی داشته باشن که در غیاب شرکتای بزرگتر در بازار موجود نبود. خبرگی هم بر مدیریت و اداره بازار اشاره داره. وقتی که تعداد بنگاهای اقتصادی بیشتری در بازار هستن، متوسط هزینه فن آوریای پیچیده معاملاتی کم میشه و شرکتا و سرمایه گذاران حساسیت بیشتری در بازار واسه انجام معاملات از خود نشون میدن. فساد که مختص بعضی از بازارهای کوچکه، می تونه به واسطه نظارت بیشتر کم شده یا برعکس به دلیل اجرای به درد نخور برنامه های خصوصی سازی و در نتیجه مالکیت مطلق تعداد کمی از سهامداران بر سهام زیاد شه(فتحی و همکاران، ۱۳۸۹).

    کلا عوامل موثر بر پیشرفت بورس اوراق بهادار رو میشه به سه دسته عوامل داخلی شرکتا، عوامل خارجی غیر اقتصادی و عوامل خارجی اقتصاد کلان تقسیم بندی کرد. عایدی هر سهم، ساختار مالی شرکت، درخواست واسه محصول شرکت، مدیریت شرکت، سود و سیاستای تقسیم سود، سهام جایزه و تجزیه سهام، افزایش سرمایه و ترکیب و تملک و چیزای دیگه ای به جز اینا از جمله عوامل درون سازمانی موثر بر پیشرفت بورس اوراق بهاداره. عوامل خارجی غیر اقتصادی موثر بر پیشرفت بورس اوراق بهادر هم عبارتند از عوامل سیاسی، قانونی، اجتماعی و فرهنگی و تکنولوژیکی. عوامل اقتصادی به دو دسته کلان و خرد تقسیم می شن. عوامل اقتصاد کلان کلیه شرکتای بورس رو تحت اثر قرار میده و عوامل اقتصاد خرد بر شرکتای جور واجور (حتی از یه صنعت) اثرات متفاوتی می ذارن. با بررسی پژوهشای خارجی و داخلی این نتیجه به دست اومد که درآمد ملی، اندازه پس انداز، اندازه سرمایه گذاری، سطح پیشرفت موسسات مالی واسطه، نقد شوندگی بورس اوراق بهادار، آزادسازی بورس اوراق بهادار، خصوصی سازی، بی ثباتی اقتصاد کلان، اندازه مالیات، اندازه بهره، اندازه تورم و اندازه ارز از مهم ترین متغیرهای اقتصاد کلان موثر بر پیشرفت بورس اوراق بهاداره. درآمدهای مالی آدما به دو بخش مصرف و پس انداز تقسیم بندی می شه. هر گاه شرایط اقتصادی کشور به شکلی باشه که اندازه پس انداز در کشور بالا باشه یعنی مردم علاوه بر صرف هزینه های روزانه قادر به انباشته کردن بخشی از درآمد خود باشن میشه گفت سرمایه گذاری در اون کشور تقویت می شه. از طرفی چون اندازه سرمایه گذاری به اندازه پس انداز بستگی داره میشه حدس زد که سرمایه گذاری یکی از عوامل تعیین کننده مهم سرمایه بورس اوراق بهادار باشه. از طرف دیگه، بورس اوراق بهادار بدون وجود سیستمی موثر از واسطه های مالی شامل پذیره نویسان، معامله گران و چیزای دیگه ای به جز اینا نمی تونه پیشرفت یابد. از اونجایی که بانکا و بازارهای سهام به عنوان واسطه در هدایت پس اندازه های مردم به سمت پروژه های سرمایه گذاری عمل میکنن، می تونن مکمل یا جانشین همدیگه باشن. هم اینکه هر چی بی ثباتی اقتصادی بیشتر باشه (مثلا اندازه تورم دائمی تغییر یابد) شرکتا و سرمایه گذاران انگیزه کمتری واسه سرمایه گذاری پول خود در بورس اوراق بهادار دارن و در نتیجه بورس اوراق بهادار خیلی پیشرفته نخواد بود(فتحی و همکاران، ۱۳۸۹).

     

    ۲-۴-۶) امتیازات بورس واسه شرکتا

    پذیرش سهام یا اوراق قرضه شرکتی در بورس، فایده هایی به توضیح زیر داره (جعفری، ۱۳۸۶):

    • الف- نشونه قدرت مالی: توجه به اینکه شرایط پذیرش بورس معمولا” سنگینه بنابر این وقتی سهام شرکتی در بورس پذیرفته می شه مردم این طور برداشت می کنن که قدرت مالی شرکت بسیار خوب بوده که مورد قبول مقامات بورس واقع شده.
    • ب- ارزش تبلیغاتی: وقتی بورس با شرایط سنگین خود سهام شرکتی رو قبول کرد این خود عامل مهمی در تبلیغاتای نشون دادن مقام و در نتیجه فعالیت اون میشه به طور یقین در دریافت اعتبار از بانکا و فروش اجناس و مصنوعات اون موثره.
    • ج- ایجاد بازار وسیعتر: اگر سهام شرکتی در بورس پذیرفته شه توجه به این که سهام مزبور در برابر خرید و فروش بیشتر قرار میگیره افراد بیشتری مالک اون سهام خواهند شه اینطوری کاملا معلومه که حساسیت نوسانات قیمت در مقدار فروش کمتر می شه اگر وقتی مقدار خیلی از سهام شرکت واسه یه نفر باشه اون شخص به خاطر جلوگیری از ضرر خود فورا مبادرت به فروش سهام خود می کنه که ” اثر عمیقی در بازار اون میذاره.
    • د- فروش سهام: وقتی سهام شرکتی در بورس پذیرفته شه اگر شرکت مزبور بخواد سهام جدیدی منتشر کنه فروش اون به آسونی انجام میشه چون قدرت مالی شرکت به ثبات رسیده و سهامداران قبلی از اون استقبال می کنن.
    • ه- امتیازات مالی: بعضی وقتا به خاطر تشویق شرکتها جهت ارائه سهام خود در بورس مزایی مالی مخصوصی واسه اونا قائل می شن در ایران طبق ماده ۱۱۶ قانون مالیاتای مسقیم مصوب اسفند ماه ۱۳۴۵ شرکتایی که سهام اونا در بورس پذیرفته می شه از سال پذیرش تا وقتی که سهام اونا از لیست قیمت بورس خارج نشه از ۵/۱ درصد معافیت مالیاتی استفاده می کنن.
    • و– افزایش درخواست واسه سهام: توجه به اینکه بعضیا از مردم به بورس دسترسی دارن درخواست واسه سهام مزبور زیادتر از سهامیه که در بورس پذیرفته نشده ان.
    • ز- بازار آماده: هر موقع صاحب سهم مایل باشه فورا می تونه سهام خود رو به فروش برسونه.

     

    ۲-۴-۷) شعب منطقه ای بورس

    شعب بورس اوراق بهادار هر کشور، نقش حساسی در جلب و پیشرفت سرمایه های به درد بخور و موثر اقتصادی دارن و می تونن در صورت کارا و موثر بودن به عنوان یه عامل کنترلی بر تورم (از راه جذب نقدینگی)، تقویت کننده زیرساختهای پیشرفت صنعتی (از راه گسترش سرمایه گذاری) و هم اینکه پشتیبانی کننده از تبادلات سرمایه عمل کنن و اثرات مفیدی بر پیشرفت پایدار بذارن(فرید و همکاران، ۱۳۸۹). هر شعبه منطقه ای بورس، طبق تعاریف سازمان کارگزاران بورس اوراق بهادار، دارای درآمدهای عملیاتی و غیر عملیاتیه. مهمترین عناوین درآمدای عملیاتی یه شعبه بورس اوراق بهادار شامل حجم خرید و هم حجم فروش در معاملات، کارمزد معامله و حق الدرج سهام شرکتهای قبول شده در بورسه و مهمترین عناوین درآمدای غیر عملیاتی شامل حق عضویت کارگزاران، ذخیره پروژه های گسترش بورس، درآمد حاصل از تسعیر ارز، درآمد حاصل از سرمایه گذاری در اوراق مشارکت، درآمد حاصل از بستن سهام وثیقه و اجاره دریافتی از شعب بانک هاس. اما نکته مهم اون هستش که شعب بورس در تأمین درآمدهای غیر عملیاتی خود از اختیارات کافی بهره مند نیستن. تعیین و کنترل اندازه سرمایه گذاریای کوتاه مدت و بلندمدت به وسیله شعب بورس، درآمد حاصل از ارائه تسهیلات به کارگزاران، ذخیره پروژ های گسترش بورس، درآمد حاصل از تسعیر ارز و بقیه درآمدهای غیر عملیاتی رو دوش سازمان مرکزی بورس اوراق بهادار بوده و شعب بورس بر برنامه ریزی ، تحصیل و کنترل اونا از اختیار لازم بهره مند نیستن(فرید و همکاران، ۱۳۸۹).

    ۲-۵) بخش چهارم: گذشته تحقیق (مروری بر تحقیقات گذشته)

    در مورد مبحث سرمایه گذاری و هم اینکه جذب سرمایه مخصوصا در بورس اوراق بهادار تحقیقات مختلفی در داخل و بیرون مرز کشور از ابعاد و جنبه های جورواجور صورت پذیرفته س. در این بخش به کوتاهی به تعدادی از این تحقیقات پرداخته می شه.

     

    ۲-۵-۱) مروری بر تحقیقات انجام شده در داخل کشور

    درویش متولی و همکاران (۱۳۹۱)، در مطالعه ای به شناسایی و رتبه بندی عوامل موثر بر جذب سرمایه گذار در بخش های اقتصادی و صنعتی شهرستان فیروزکوه با بهره گرفتن از فوت وفن اراده کردن چند شاخصه AHP پرداختن. در این مطالعه عوامل زیر به عنوان مشکلات سرمایه گذاری معرفی شدن: بالابودن خطر سیاسی، اقتصاد و صنعت، مالی و سرمایه ای؛ ضعف مدیریت امور سرمایه گذاری در کشور؛ ضعف قانون مندی و نظام مندی در نظام سرمایه گذاری؛ نبود زیرساختای مناسب واسه سرمایه گذاری؛ نبود اطلاع رسانی درست، به موقع و شفاف و کامل؛ بورکراسیای شدید در سازمانا؛ مناراضی بودن سرمایه گذاران فعلی و مشکلات و محدودیتای به وجود اومده توسط روابط بین الملل(درویش متولی و همکاران، ۱۳۹۱).

    جعفری (۱۳۸۶)، در آخر نامه مقطع کارشناسی ارشد خود به موضوع بررسی تاثیر متغیرهای غیر مالی بر اراده کردن سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهران پرداخت. در این تحقیق از دو روش کتابخونه ای و میدونی(پرسشنامه) جهت جمع آوری داده ها و اطلاعات تحقیق استفاده گردید؛ بدین صورت که واسه جمع آوری داده ها و آزمون فرضیه های تحقیق یه نمونه آماری ۱۰۶ نفری از بین سه گروه متخصصین مالی(استادان دانشگاه) و مدیران شرکتای سرمایه گذاری و سرمایه گذاران حقیقی در سال ۱۳۸۶ به طور اتفاقی انتخاب و بین اونا پرسشنامه پخش گردید. داده های تحقیق با بهره گرفتن از آمار توصیفی و آمار بدست اومده خلاصه و موشکافی گردید. نرم افزار آماری مورد استفاده در این تحقیق هم SPSSه و تحقیق مزبور طی یه فرضیه اصلی و چهار فرضیه فرعی مورد بررسی و آزمون قرار گرفت که همه فرضیه ها پذیرفته شدن و نکته قابل اهمیتی که این وسط باید بدون اشاره کرد اینه که بیشتر سرمایه گذاران با در نظر گرفتن خصوصا” عوامل سیاسی و اقتصادی در مورد سرمایه گذاری دقت خاصی دارن که مهمه(جعفری، ۱۳۸۶).

    انوار رستمی و لاری سمنانی (۱۳۸۶)، در تحقیق خود به بررسی رابطه و تحلیل اثرات سرمایه گذاریای منتخب غیربورسی بر جذابیت سرمایه گذاری بورس اوراق بهادار تهران پرداختن. این مطالعه درصدد بررسی روابط میان سرمایه گذاریهای منتخب غیربورسی (سپرده های بانکی و اوراق مشارکت) با جذابیت سرمایه گذاری در سهام (نقدینگی سهام و اندازه تشکیل سرمایه) شرکتای بورس اوراق بهادار تهرانه. براساس یافته های حاصل از تحلیلهای به عمل اومده در این تحقیق در سطح اطمینان ۹۵ درصد میشه اینجور ادعا کرد که میان اندازه جاذبیت سرمایه گذاری در سپرده های بانکی و اندازه جاذبیت سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تهران، رابطه مثبت و معناداری هست، این به معنی هم سویی اندازه جاذبیت سرمایه گذاری در دو بازار جور واجور پولی و سرمایه ای در ایرانه. یافته های حاصل از تحلیلای به عمل اومده هم اینکه بیان کننده اون هستش که بر خلاف بعضی باورها و بر خلاف خیالات اولیه، سرمایه گذاری در اوراق مشارکت در ایران، داغون کننده و حریف فعالیتهای بازار بورس اوراق بهادار تهران و کاهنده جذابیت سرمایه گذاری در اون نبوده وعرضه و فروش اون به عموم، اثر بسزا و معناداری بر فعالیتای بورس نداشته(انواررستمی و لاری سمنانی، ۱۳۸۶).

    صفری (۱۳۸۴)، تحقیقی با عنوان عوامل مؤثر بر جذب سرمایه­های افراد حقیقی در بورس منطقه ای اصفهان انجام داده. هدف اصلی این تحقیق، بررسی عوامل مؤثر بر جذب سرمایه­ی افراد حقیقی در بورس منطقه­ای اصفهانه. هدف این رو متغیرهایی مثل سابقه­ سودآوری، تبلیغات درباره سرمایه ­گذاری در بورس، فرهنگ سهامداری، گروه­های منبع، عوامل اقتصادی و سیاسی، عملیات کارگزاران و مکان جغرافیایی به عنوان سؤال­های تحقیق آزموده­ان. این تحقیق از نوع توصیفی-پیمایشی از شاخه­ی میدانیه و روش جمع آوری مباحث نظری اون کتابخونه­ای بوده، داده­های اون به صورت نمونه گیری از جامعه­ی بزرگ­تر با سوال­نامه به دست اومده­ان. در این تحقیق، از آزمون­های تک نمونه­ای واسه آزمون سؤالات تحقیق و تحلیل واریانس تک دلیلی واسه معنی­دار بودن فرق نظرات سهامداران و آزمون فریدمن واسه رتبه ­بندی عوامل و سؤال­ها استفاده شده. یافته های حاصل از این تحقیق حاکیه که فقط عواملی چون سابقه­ سوداوری، فرهنگ سهامداری، گروه­های منبع، عوامل اقتصادی و سیاسی بر جذب سرمایه­ی افراد حقیقی در بورس منطقه­ای اصفهان تأثیرگذار بوده، از بین اینا، عوامل سیاسی و داشتن فرهنگ سهامداری، دو عامل مهم­تر و مؤثرتر شناخته شدن (صفری، ۱۳۸۴).

    عباسی­نژاد و جبل دلیلی در سال ۱۳۸۴ به بررسی متغیرهای کیفی بر حجم سرمایه ­گذاری به بررسی رفتار یه بنگاه نمونه در شرایط نااطمینانی پرداختن. اون­ها واسه بررسی اثر متغیرهای کیفی بر سرمایه ­گذاری، دو متغیر موهومی واسه دوره انقلاب و دوره جنگ به مدل وارد می­ کنن و به این نتیجه دست می­پیدا کنن که شرایط بی ثباتی باعث کاهش سرمایه ­گذاری بخش خصوصی می­شه. کازرونی و دولتی(۱۳۸۶) به بررسی رابطه نااطمینانی اندازه ارز حقیقی و سرمایه ­گذاری می­پردازند. در این مطالعه شاخص نااطمینانی اندازه ارز از راه مدل گارچ[۳] برآورد می­شه. رابطه میون این دو متغیر از راه یه مدل ARDL [4] شناسایی می­شه. اون­ها رابطه منفی میان نااطمینانی اندازه ارز حقیقی و سرمایه ­گذاری خصوصی رو گزارش می­ کنن (عباسی نژاد و جبل دلیلی، ۱۳۸۴).

    مختاریان (۱۳۸۳)، تحقیقی رو با عنوان عوامل موثر بر اراده کردن سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار به انجام رسونید. در این تحقیق کلیه عوامل مالی و غیر مالی مثل پیش بینی درآمد هر سهم، افزایش سرمایه انجام شده به وسیله شرکتها، مشاوره و پیشنهاد کارگزاران بورس، روند قیمت سهام، سود نقدی هر سهم، وضع بازار سهم، نسبت قیمت به سهم، نوسانات قیمت سهام، بازده، بخش صنعت، مدیریت شرکت، محل اصلی عملیات و مبنای شناخت از شرکت رو بررسی کرد که ۱۳ فرضیه رو شامل می شه. یافته ها به دست اومده از این تحقیق نشون دهنده اون هستش که متغیرهایی چون وضع بازار، روند قیمت، منبع پیشنهاد و سفارشات، سود نقدی سهام، نسبت قیمت به سود، بازده، نوع صنعت، نوسان قیمت، سود هر سهم با ۹۵/۰ اطمینان بر اراده کردن سرمایه گذاری در بازار بورس موثر هستن و بقیه عوامل گفته شده تاثیر چندانی بر اراده کردن سرمایه گذاران ندارن (مختاریان، ۱۳۸۳).

    عطایی بزرگی (۱۳۷۹)، موضوع بررسی عوامل موثر بر اراده کردن سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهران رو در آخر نامه کارشناسی ارشد به انجام رسونید. هدف این تحقیق شناسایی عوامل مالی و عوامل غیرمالی مؤثر بر اراده کردن سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهرانه. ارائه و پردازش اطلاعات کارکرد اصلی واحدهای اطلاع رسانی بازارهای مالیه، اما چه اطلاعاتی واسه سرمایه گذاران جذاب بوده و تصمیمات اونا براساس اون انجام می شه. هدف اصلی ما در این تحقیق شناخت اطلاعات لازم بیشتر سهام داران جهت اراده کردن در مورد خرید یا فروش سهام عادیه. هم اینکه امتحان اندازه آگاهی سهام داران نسبت به مسایل مالی و نقش اطلاعات مالی در این تصمیم گیریا هستش. براساس پرسشنامه های پخش شده بین حدود ۲۰۰ نفر از سهام داران و دیگه نیازمندان اطلاعات شرکتای بورسی، یافته های این تحقیق نشون دهنده نبود تعیین قیمت سهام براساس عرضه و درخواست در بورس اوراق بهادار تهرانه. هم اینکه اراده کردن سرمایه ­گذاران در بورس اوراق بهادار تهران متأثر از افزایش سرمایه، مالکیت شرکتا و تولیدات انحصاری اوناس (عطایی بزرگی، ۱۳۷۹).

     

    ۲-۵-۲) مروری بر تحقیقات انجام شده در بیرون مرز کشور

    یوماتلو [۵] در سال ۲۰۱۰ طی پژوهشی به بررسی رابطه اهرم مالی و تصمیمات سرمایه ­گذاری واسه شرکت­های تولیدی بورس در کشور ترکیه پرداخته. در این تحقیق از داده های تابلویی با روش اثرات ثابت واسه تخمین مدل خطی چند متغیره استفاده شده. خلاصه یافته­ های تحقیق نشون دهنده این مطلبه که اهرم مالی اثر منفی بر تصمیمات سرمایه ­گذاری داره و شرکت­هایی که بدهی بیشتری نسبت به بقیه شرکت­هایی که بدهی بیشتری نسبت به بقیه شرکت­ها دارن، تمایل کمتری به سرمایه ­گذاری در دارایی­های سرمایه­ای از خود نشون می­ بدن (یوماتلو، ۲۰۱۰).

    التمیمی[۶] در سال ۲۰۰۶ طی پژوهشی به شناسایی عوامل تأثیرگذار بر رفتار سرمایه ­گذاران حقیقی در بازار سرمایه امارات پرداخت. ایشون متغیرهای تأثیرگذار بر رفتار سرمایه ­گذاران رو در پنج گروه از عوامل طبقه ­بندی کرد. این عوامل عبارتند از: اطلاعات مالی و حسابداری، اطلاعات خنثی، پیشنهاد جانبدارانه، برابری تصویر خود/ شرکت و نیازای شخصی سرمایه­گذار. واسه جمع آوری داده­ ها، ۳۵۰ پرسشنامه بطور تصادفی بین سرمایه ­گذاران حقیقی در بازارهای مالی امارات پخش گردید و یافته­ های این تحقیق نشون دهنده اینه که متغیرهای مربوط به نظریه بیشترین حد کردن مطلوبیت مثل: رشد سودآوری، سود نقدی پرداخت شده به سهامداران و سود هر سهم پیش بینی شده از مهمترین متغیرهای اثر گذارد. در قصد خرید یه سهم در بازار میشه. از دیگر یافته­ های این تحقیق نشون دهنده اینه که اطلاعات عمومی بازار مثل روند شاخص، وضعیت معاملات در بازار و اطلاعات منتشر شده از طرف شرکت بر انتظارات سرمایه­گذار اثر مستقیم داره (التمیمی، ۲۰۰۶).

    بایرن در سال ۲۰۰۵، طی تحقیقی با عنوان چیجوری مشتریان (سرمایه ­گذاران) خطر اجناس مالی رو آزمایش می­ کنن؟ عوامل تأثیرگذار در اجناس مالی رو به­ وسیله­ی متغیرهایی مثل درک خطر، اطلاعات کارکرد گذشته، اندازه بازده تاریخی، اندازه بازده مورد مورد انتظار، تخصیص سرمایه بررسی کرده. روش تحقیق در این تحقیق، پیمایشی بوده، سرمایه ­گذاران شرکت ترس­ی پیناکل[۷] نمونه­ی آماری اون رو تشکیل می­ بدن و تحقیق با ارسال پرسشنامه واسه اونا انجام شد. در آخر و پس از بررسی­های لازم و آزمون سؤال­های آماده شده، این نتیجه­ها به دست اومدن که فرضیه اول تأیید شد؛ یعنی وجود اندازه بازده تاریخی بالاتر، تمایل به خطر رو در سرمایه ­گذاران، افزایش می­دهد. فرضیه دوم هم تأیید شد؛ پس درک خطر بالاتر به وسیله سرمایه ­گذاران، تمایل به خطر رو در اونا کاهش می­دهد. فرضیه سوم تأیید و فرضیه چهارم رد شد. یافته های حاصل از آزمون فرضیه ­های سوم و چهارم در این تحقیق نشون دهنده اون هستش که از دید سرمایه ­گذاران متخصص، بین درک خطر و اندازه بازده موردانتظار رابطه­ مستقیم هست؛ در حالی که از دید سرمایه ­گذاران تازه کار، بین درک خطر و اندازه بازده مورد انتظار هیچ نوع هم­بستگی­ای وجود نداره. فرضیه­ی پنجم تأیید شد؛ یعنی، سرمایه ­گذاران با درک خطر بالاتر، حجم سرمایه ­گذاری پایین­تری دارن. فرضیه­ی ششم این تحقیق هم تأیید شد؛ پس وجود اطلاعات کارکرد گذشته در مورد یه شرکت واسه سرمایه­­گذاران، مبنایی واسه اندازه بازده مورد انتظار بالاتر ایجاد می­ کنه (بایرن، ۲۰۰۵).

    چینگ- چانگ[۸] در سال ۲۰۰۴ موضوع اثر افشای اطلاعات غیرمالی گسترش داده شده­ی نامشهود رو بر چگونگی­ی اراده کردن سرمایه­گذار در صنایع داروسازی رو به شکل رساله­ی دکتری در دانشگاه تگزاس انجام داد. فرضیه های مورد نظر عبارتند از:

    • آشنایی کم سرمایه گذاران با در نظر گرفتن افشاگریای اطلاعات نامشهود غیر مالی تاثیر چندانی بر چگونگی قضاوتاشون نداره و رابطه معناداری بین حد بالا و پایین نبود برملاسازی اطلاعات نسبت به برملاسازی اطلاعات از طرف شرکتا وجود نداره.
    • اطلاعات بدست اومده شده در افشاگریای اطلاعات غیر مالی نامشهود، واسه سرمایه گذارانی که اطلاعاتی در مورد صنعت مورد نظر دارن نسبت به سرمایه گذارانی که اطلاعاتی در مورد صنعت مورد نظر ندارن تاءثیر مستقیم بر پروسه اراده کردن اونا داره.
    • انحصاری کردن کارکرد آزمایش غیرمالی، واسه سرمایه گذارانی که عوامل جور واجور محیطی رو شناسایی کردن نسبت به سرمایه گذارانی که عوامل جور واجور محیطی رو شناسایی نکردن، تاثیر بیشتری بر پروسه اراده کردن اونا داره.
    • نوسانات منابع اطلاعاتی واسه آزمایش غیر مالی واسه سرمایه گذارانی که عوامل محیطی رو شناسایی کردن نسبت به سرمایه گذارانی که عوامل محیطی رو شناسایی نکردن تاثیر بیشتری داره.

    طبق یافته ها به دست اومده فرضیه اول و سوم رد و فرضیه دوم و چهارم تحقیق مورد تایید قرار گرفتن (چینگ چانگ، ۲۰۰۴).

    مریکاس و پراساد[۹] در سال ۲۰۰۳ از راه مطالعه پیمایشی تلاش کردن که عوامل تأثیرگذار بر رفتار سرمایه ­گذاران حقیقی در بازار سرمایه یونان رو شناسایی کنن. یافته های تحقیق اونا نشون می­دهد که ملاک اراده کردن افراد در خرید یه سهم ترکیبی از معیارهای اقتصادی و معیارهای روانشناختی می­باشن. اونا به این نتیجه رسیدن که اراده کردن سرمایه ­گذاران همیشه یه راه و روش منظم و عقلایی نخواد بود و اونا براساس گروهی از عوامل نخواد بود و اونا براساس گروهی از عوامل تصمیمات خود رو می­گیرند. یافته های تحقیق اونا نشون داد که اطلاعات مالی و حسابداری و اطلاعات عمومی منتشر شده در بازار سرمایه انتظارات سرمایه ­گذاران رو واسه خرید یه سهم شکل میده (مریکاس و پراساد، ۲۰۰۳).

    اپستاین و فریدمن[۱۰] در سال ۱۹۹۴ اثر اطلاعات اجتماعی بر رفتار سرمایه­گذار حقیقی رو مورد بررسی قرار دادن. یافته­ها نشون دهنده اینه که گزارشات مالی سالیانه شرکت­ها اثر چندانی بر تصمیمات سرمایه ­گذاران نداشته و بی ارزش هستن. هم اینکه یافته های این تحقیق نشون می­دهد که اطلاعات مربوط به اونا مورد درخواست قوی سرمایه ­گذارانه. هم اینکه بیشتر سرمایه داران دوست دارن که وضعیت روابط کارگری، جایگاه اخلاقی شرکت و درگیریای اجتماعی شرکت به سهامداران گزارش شه (اپستاین و فریدمن، ۱۹۹۴).

     

    ۲-۶) بخش پنجم: چارچوب نظری تحقیق

    با اشاره به بخش چهارم و تحقیقات داخلی و خارجی بیان شده و با در نظر گرفتن رابطه تحقیقات مورد بررسی با متغیرهای تحقیق خلاصه این تحقیقات رو میشه به صورت جدول ۲-۱ به نمایش گذاشت.

    جدول ۲-۱) منابع پشتیبانی کننده از متغیرهای تحقیق

    ردیف متغیر تحقیقات انجام شده
    ۱ امنیت سرمایه گذاری درویش متولی و همکاران (۱۳۹۱)؛ انوار رستمی و لاری سمنانی (۱۳۸۶) و جعفری (۱۳۸۶)
    ۲ فرهنگ سهامداری ابزری و همکاران (۱۳۸۵)؛ صفری (۱۳۸۴)
    ۳ گروه های منبع ابزری و همکاران (۱۸۶)؛ صفری (۱۳۸۴
    ۴ موقعیت مکانی بورس ابزری و همکاران (۱۳۸۵)؛ مختاریان (۱۳۸۳) و صفری (۱۳۸۴)
    ۵ سرمایه گذاریای غیر بورسی انواری رستمی و لاری سمنانی (۱۳۸۶)
    ۶ خطر سیاسی و اقتصادی ابزری و همکاران (۱۳۸۵)؛ درویش متولی و همکاران (۱۳۹۱)؛ صفری (۱۳۸۴) و جعفری (۱۳۸۶)
    ۷ رضایتمندی سهامداران فعلی ابزری و همکاران (۱۳۸۷) و التمیمی (۲۰۰۶)
    ۸ شفافیت بورس ابزری و همکاران (۱۳۸۷)؛ درویش متولی و همکاران (۱۳۹۱)؛ مریکاس و پراساد (۲۰۰۳) و چینگ چانگ (۲۰۰۴)

     

    با در نظر گرفتن مباحث بیان شده و مشخص بودن تاثیرپذیری تصمیمات سرمایه گذاری به عوامل و متغیرهای جورواجور به همون صورت که در فصل اول و بخش بیان موضوع توضیح داده شد با در نظر گرفتن عوامل و متغیرهای غیرمالی زیر نقش و تاثیر اونا بر سرمایه گذاری افراد حقیقی در بورس اوراق بهادار مورد بررسی قرار میگیره. واسه روشن تر شدن بحث ابعاد مدل مفهومی تحقیق که به صورت نمودار شماره ۲-۱ ارائه می شه در این قسمت تشریح می شه.

    امنیت سرمایه گذاری: امنیت حاصل یه سری از عوامل سیاسی، قانونی، اجتماعی و فرهنگیه که خود باعث آرامش یا تنش، ایستائی یا پویائی و تغییر یا دودلی می شه. نگرانی سرمایه گذاران در مورد امنیت حاصل نبود شفافیت قوانین، بی ثباتی و تغییرات زیاد، برخوردهای سلیقه ای، نبود اجرای درست قوانین، بی عدالتی، کارشکنی، نبود همخوانی وعده و عمل، برخوردهای از روی دشمنی و نادرست با سرمایه گذاران و تهدیدها و تحریکای جورواجور، تصمیم دادن بعضی از خطاها و خطا کاران به کل سرمایه داران و سرمایه گذاران، درخواستا و انتظارات غیر منطقی بعضی از افراد مسئول و غیر مسئول و هسته های قدرت کاذب و وجود رشوه و فساد رو و پنهان(درویش متولی و همکاران، ۱۳۹۱، ص ۷۷).

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    نمودار شماره ۱-۱) مدل مفهومی تحقیق

     

    فرهنگ سهامداری: داشتن فرهنگ سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار و سهام شرکتا و اختصاص بخشی از سرمایه گذاری افراد علاوه بر اموری مثل زمین، مسکن، ماشین و چیزای دیگه ای به جز اینا در سهام شرکتا و بورس اوراق بهادار می تونه در تشویق آدما به سرمایه گذاری در این بخش بسیار کمک کننده باشه. از این نظر، میشه داشتن فرهنگ سهامداری رو به صورت مشخص، نهادینه بودن ضرورت اختصاص بخشی از سرمایه گذاری خانوارها به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تعریف کرد و به عنوان یکی از عوامل موثر در تشویق افراد در نظر گرفت(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۷).

    گروه های منبع: با در نظر گرفتن این که گروه های منبع در موارد جور واجور موثر بر اراده کردن افراد هستن، در مورد تصمیم آدما به اختصاص بخشی از سرمایه خود به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار هم موثر هستن(ابزری و همکاران، ۱۳۸۶، ص ۱۹).

    موقعیت مکانی بورس: قرار گرفتن تالار بورس اوراق بهادار در مکانی مناسب با امکاناتی جهت دسترسی آسون افراد مایل به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار می تونه به عنوان دلیلی پیش برنده و یا بازدارنده در تشویق آدما به سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار حساب شه(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۸).

    سرمایه گذاریای غیربورسی: دسته عوامل دیگری هم وجود دارن که میشه اونا رو از جمله سرمایه گذاریای خارج از چارچوب بورس اوراق بهادار حساب کرد که این سرمایه گذاریا انگار به صورت فعالیتی مکمل و یا حتی حریف با بورس عمل میکنن و ممکنه متغیرهای یه بورس رو تحت اثر بذارن؛ از جمله این موارد میشه به بانک و سپرده های بانکی؛ صندوقای دوجانبه و اموال غیرمنقول اشاره کرد(انواری رستمی و لاری سمنانی، ۱۳۸۶، ص ۶).

    خطر سیاسی و اقتصادی: بورس اوراق بهادار به عنوان آیینه تموم نمای اقتصاد ملی، مستقیما تاثیرپذیر از عوامل اقتصادیه و مطمئنا عوامل و جریانات اقتصادی بر افراد جهت سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تاثیر می ذارن. هم اینکه عوامل سیاسی به دلیل تاثیرگذاری بر مسایل اقتصادی دارای تاثیر غیرمستقیم بر بورس اوراق بهادار و رونق و رکود اون هستن(ابزری و همکاران، ۱۳۸۵ ، ص ۱۱۷). تا روزی که شاخص خطر سیاسی-قانونی کاهش نیابد و فضای امنیت اقتصاد و صنعتی مطلوب نگردد، هیچ وقت نمیشه توقع داشت که تحت اثر گفته ها و وعده ها و جاذبه های کاذب کسی تشویق به سرمایه گذاری شه(درویش متولی و همکاران، ۱۳۹۱، ص ۷۷).

    شفافیت بورس: کارآ شدن هر بازاری لازمه اینه که اطلاعات مربوط به شرکتا، موقعیت اقتصادی و اوراق بهادار، به سرعت و سهولت، در دسترس همه قرار گیرند. سرمایه گذاران این اطلاعات رو به صورتی مناسب، در قیمت ورقه بهادار تفسیر می کنن و بنا براین، قیمت همیشه، انعکاسی از اطلاعات رایجه. واسه اینکه این اطلاعات در دسترس همه قرار گیرند، باید رایگان باشه(ابزری و همکاران، ۱۳۸۷ ، ص ۱۴۲).

    [۱]- Bourge

    [۲] -Vander Bourse

    [۳] – Garch

    [۴] – AutoRegressive Distributed Lagmodel

    [۵] – Umutlu

    [۶] – Al-Tamimi

    [۷] – Pinnacle

    [۸] – Ching-Chung

    [۹] – Merilkas,A. and Prasad

    [۱۰] – Epstein and Freedman